Ontkoppeling als taal naar vertrouwen

Ontkoppeling als taal naar vertrouwen

Ontkoppeling als taal naar vertrouwen

Na de pauze loopt hij het lokaal binnen. Op zijn rug een zware rugtas waar de negatieve energie uitpuilt. In zijn ogen zie ik direct dat het moeilijk gaat worden hem te bereiken. Ontkoppeld met zichzelf. Zijn woorden en houding naar zichzelf zijn destructief. De uiting gaat naar anderen. En wanneer hij op zijn plek gaat zitten richt hij zijn pijlen direct op mij.

“Ik wil naar mijn escapeklas!”

Zijn dwingende toon zou mij mogelijk in beweging moeten brengen. Maar omdat ik niet weet in welk lokaal hij zijn escape zou willen pakken, plaats ik de intentie om hem naar een oplossingsgerichte mindset te begeleiden. Hij heeft er vaker gezeten, dus hij weet zelf naar welk lokaal hij kan. Na mijn vraag volgt een spervuur.

“Jij moet dat weten! Jij bent leraar! Kijk op de lijst, mongool!”

De agressie is voelbaar in zijn woorden en de wijze waarop hij zijn armen beweegt. Eerder zag ik zijn ontkoppeling, dus kies ik ervoor om in verbinding te blijven. Nabij. Zijn provocatie is voelbaar niet tegen mij als persoon gericht. Het is meer een ‘at the wrong place’-situatie. Mogelijke bliksemafleider. En omdat wij doorgaans een goede band hebben is het natuurlijk gemakkelijk om mij als schietvoer te gebruiken.

Dus ik zend enkel vertrouwen. Tegelijkertijd vraag ik hem om hulp. En natuurlijk weet ik dat hij er nu niet aan toe is hulp te bieden. Toch geef ik hem de ruimte en de kans om te herstellen.

Maar helaas, hij wordt nog bozer! De mogelijkheid om zijn houding te draaien is nog een paar bruggen te ver. Een logisch patroon in opbouw van zijn verhoogde staat van arousal ontvouwt zich. Ik volg hem. Stap niet in zijn energie maar laat dit bij hem. Ik spiegel enkel wat hij me geeft. Als surfen op de woeste golven. Het lijkt alsof het mijn ‘in verbinding blijven’ is dat hem furieus maakt. Het lukt hem maar niet om de verantwoordelijkheid voor zijn eigen gedrag alleen te dragen.

Boeken, schrijfgerei en schriften vliegen van zijn tafel en verspreiden zich over de vloer. Woorden als mafkees, klootzak en aangevuld met ziektes zoals kanker en de tering worden versterkt door grote gebaren. Ik kies ervoor hem niet uit de klas te zetten maar om zijn arousal op te bouwen zodat hij zelf de keus maakt het lokaal te verlaten. Beweging als een eerste stap. Een stap met een boodschap: ‘als je zo boos bent is het beter een time-out te pakken! Om je acties te overdenken. En misschien belangrijker: om contact te kunnen maken met de aanleiding van je gedrag.’

Zelfs als een kind niet direct begrijpt wat ik zeg, niet weet wat het zelf nodig heeft of het moeilijk vindt de eerste stap naar motieven te maken, plant ik het zaadje! Onvoorwaardelijk vertrouwen en geloof in het feit dat ieder kind een situatie als deze anders wil, helpt mij om in verbinding te blijven.

Soms is het moeilijk om jezelf bij elkaar te houden. Zeker wanneer je gewend bent om je welbevinden op te bouwen vanuit je denken. Denken vanuit tekorten en/of angst. Jezelf vastdenken in je mentale gevangenis. Alle openheid die dan nodig is in zo’n moment als deze verdampt.

Ontkoppeld zijn met jezelf is de meest ondermijnende staat van zijn. Wanneer iemand met zichzelf is ontkoppeld is het regelmatig ook ontkoppeld met anderen en zijn of haar omgeving. En om je opnieuw te kunnen verbinden is een dialoog nodig die is gebaseerd op vertrouwen, veiligheid en bemoediging. Beschikbaarheid als belangrijkste waarde! Zaden zullen gaan groeien, verbanden worden gelegd en inzichten worden zichtbaar.

En ja, dat ‘kost’ tijd. Aan de andere kant: investeren betaalt zich uiteindelijk altijd uit in tijd en ruimte. De paradox. Het levert de tijd en ruimte op om kinderen op te voeden in en te leren wat zij werkelijk nodig hebben. Kinderen leren dicht bij zichzelf te blijven.

En deze jongen? Hij zou naar huis gestuurd worden. Een dreiging om te gaan slaan als een vervaagde grens die hij zou zijn overgegaan. Ik weet, zonder het werkelijk te weten, dat hij mij nooit zou slaan. Dat zijn dreigende woorden enkel een schreeuw om begrip en ondersteuning waren.

We zijn met elkaar in gesprek gegaan. Later die ochtend. En wat bleek? Hij had geen overzicht. Dacht (ja ja, dat denken) dat zijn escapeklas wel vol zou zitten. En wat dan? Want na de pauze is het altijd drukker. Dus ja, hij ging alvast invullen wat er eventueel zou kunnen zijn: geen plek voor hem… Hij wist niet waar hij dan naartoe zou kunnen!? En toen deze laag van inzichten gepasseerd was kwam hij tot zijn kern: het gesprek van morgen. Waar zijn moeder bij aanwezig zou zijn. De angst of dat zij wel of niet trots op hem zou zijn.

Door zijn inzichten zelf woorden te geven werd voor mij nog een diepere laag zichtbaar. Een gebrek aan zelfvertrouwen. De plek in zichzelf waar het altijd veilig is! Gevoel van vertrouwen van de ander en zijn omgeving in hem. De plek in de wereld. Hij toetste met zijn gedrag betrouwbaarheid. Of dat de ander werkelijk beschikbaar is om hem verder te brengen in zijn ont-wikkeling. Om samen met de ander zijn plek in de wereld te vinden.

About the Author

Leave a Reply