Regisseur van je eigen leven

Regisseur van je eigen leven

Regisseur van je eigen leven

Mei 2012. Vier jaar geleden. Ik zag bij toeval een programma over het filmfestival in Cannes. Niet dat ik het programma helemaal aan het volgen was maar je kent dat wel: een beetje bankhangen en surfen op internet. Ik was bezig met het bewerken van foto’s. Beelden van momenten aan het herbeleven en een plaats aan het geven in mijn ‘hall of brain’. Het filmfestival op de achtergrond.

Ineens hoor ik Antoinette Beumer iets zeggen over het willen lesgeven. En op alles wat maar met onderwijs of opvoeding te maken heeft, spitst mijn oren. Haar woorden waren helder.

Wat ik regisseurs zou willen leren is dat je eigenlijk van te voren heel goed moet weten wat je wilt halen maar dat je dan op de set alles moet loslaten.”

Te veel nadenken over wat je wilt halen heeft geen zin volgens haar.

Het wordt nooit zo als dat je van te voren hebt bedacht. Maar als je durft een beetje los te laten en als je durft om ook te zien wat je wel kunt krijgen, dan kan zo’n project echt gaan vliegen.”

Voor mij raakt Antoinette de kern in de woorden: weten wat je wilt halen, loslaten, beetje, durf en vliegen.

Het heel goed weten wat je wilt halen is naast het curriculum ook het kind zien in alles wat het is. Met alles wat het meeneemt, in zijn/haar hele zijn: familiesystemen, loyaliteit, interesses, onrust, pijn, enthousiasme, wensen, verlangens, dromen en eigen leerdoelen. De mix van het curriculum en het ‘zijn’ van het kind betekent leeractiviteiten en situaties aanbieden die op dat moment nodig en ondersteunend zijn in het leerproces van het kind. Of de regisseur. Een mix waarin ook waarden, talenten en gaven worden gezien en gehoor aan wordt gegeven.

Er wordt veel gesproken over loslaten, maar wat is het nu precies? Volgens mij zijn er twee manieren van loslaten: als denkconcept dat in beeld het beste te verbeelden is als de handpalmen omlaag, en ondersteund en bemoedigend met de handpalmen omhoog. Met de handpalmen omhoog is dat ruimte bieden de lerende zelf initiatief te leren nemen. Vallen en er staan. Als regisseur of leermeester betekent het datgene bieden wat op dát moment nodig is. De handpalmen omlaag zorgt hoe dan ook voor weerstand. Dit omdat wordt vastgehouden aan hoe het van te voren is bedacht. En daarmee is er minder oog voor andere perspectieven, gevoelens, initiatieven, en keuzes.

Het woord beetje is voor mij de lijm: het oefenen van loslaten. Want, loslaten is naast een relatief makkelijke dooddoener ook misschien wel het moeilijkste dat er bestaat. Het vraagt om een constant duel met de innerlijke twijfel. Het spel met de kracht van vertrouwen. Het roept steeds maar weer op tot introspectie. Het ijken van het innerlijke kompas.

Het woord loslaten is enkel een woord. Het woord volgen, het voelen van de inhoud en de vaardigheid oefenen en toepassen vraagt vertrouwen! Het is een proces. Babysteps als middel. Weten wat je wilt halen, zoals Antoinette dit zegt, als vehikel. Het is aan mij om taal en legitimatie te geven aan wat ik zie, in mijn opvoeding als ook naar de leerlingen in mijn klas. Aan mij om te ‘weten’ wat zij willen halen. Maar ook wat ik wil halen. Weten wat mij te doen staat en daar eigenaarschap over nemen. Regisseur van mijn eigen ontwikkeling en leren de ander regisseur te laten zijn van zichzelf.

Vertrouwen. Niets is voelbaarder dan dat je uitstraalt dat wat je wilt halen er in eerste instantie niet toe doet. Want, als leermeester neem je dit automatisch mee in heel je zijn en handelen. En daarbij: er zijn genoeg variabelen waar je geen invloed op hebt en die maken dat jouw uitkomst niet zal worden zoals je het had bedacht. Sterker, met een eenzijdige focus zou het zomaar kunnen zijn dat jij of de ander alleen maar teleurgesteld raakt. Gevoed worden in onzekerheid. Een gevoel dat een sluipmoordenaar is voor het gevoel van vertrouwen. En als deze ervaringen ook nog eens geïnterpreteerd worden als angst, dan heb je het gevoel dat je hard op je bek kunt gaan. De handpalmen omlaag.

regisseur-quoteEn dan lig je daar, in je eigen put. Soms gaar te koken of soms wat te zwemmen. Het vraagt durf om hulp te vragen. Durf om het een volgende keer nog eens te proberen. Durf om door te zetten. Durf om het vertrouwen toe te laten dat iedere nieuwe start of begin anders kan zijn. Durf om een beetje los te laten en ook te zien wat je wel kunt krijgen, je wel al kunt en je wel al doet. Dat je dan op de set alles moet loslaten vraagt een ‘d’ in plaats van een ‘t’: MOED. De moed om te waarderen en ontvangen van wat je krijgt, kunt en doet. Regie nemen over je eigen ontwikkeling.

De op de set kan dus vervangen worden door ‘in de klas’. Het script ligt er: het curriculum, leerdoelen en methoden. De verwachtingen zijn er. De leerkracht is de regisseur in de klas en van zijn/haar eigen leven. Welke film wil jij je kinderen of leerlingen laten zien?

Het proces van los leren laten is wat maakt dat kinderen zich kunnen ontwikkelen en exploreren. Het geven en laten zijn van vertrouwen is essentieel. Leren dat zij onafhankelijk kunnen zijn binnen afhankelijkheid. Leren leven. Leren regie te nemen. Het levert genieten op: van processen en bovenal van de acteurs in de klas die oefenen in hun real life. Op pad met hun eigen doel naar de stip op de horizon. En ja Antoinette, ik ben het helemaal met je eens: dan gaan ze vliegen!

 

About the Author

1 Comment

  • Imiss 19 mei 2012 at 18:40

    'Een beetje'……?
    Past goed bij je, ja 😉

    (Maar ik snap 'm in deze context).

Leave a Reply