Blog : inclusie

Beschikbaarheid als sleutel

Beschikbaarheid als sleutel

Een ontdekkingstocht naar goed onderwijs

(Afgelopen mei publiceerde JSW.nl een interview, online en in hun mei-uitgave (9). Onze reis was de aanleiding. Wat ontvouwde was een goed gesprek over mijn visie op onderwijs. Een notendop uiteraard.)

TEKST ERIK OUWEKERK
FOTO JAN MULDERS

Ronald Heidanus denkt na over zijn vak en wil handelen naar zijn visie. Dat bracht hem op uiteenlopende plekken in het onderwijs, en zelfs naar Scandinavië waar hij met zijn gezin een educatieve rondreis maakte. Met een koffer vol (onderwijs)ervaring werkt hij nu als interne begeleider op de Jenaplanschool Jeanne D’Arc in Tilburg, waar hij vanuit de lerarenkamer vertelt over zijn visie op goed onderwijs.

Wat heeft je naar het onderwijs gebracht?
‘Ik kreeg als oppas al op jonge leeftijd te maken met een jongen die als moeilijk werd bestempeld. Ik zag dat hij een ander brein had en adviseerde de ouders om het kind te laten diagnosticeren – niet met die woorden overigens hoor, ik was nog jong – en er bleek autisme in het spel. Het feit dat ik zag dat er wat aan de hand was en dat ik zonder moeite met het ‘moeilijke’ kind om kon gaan, zette me aan het denken en resulteerde (mede) in mijn keus voor de studie sociaal pedagogisch werk (SPW).

Later tijdens een stagejaar op een ZML-school nam ik al snel de klas over van de leraar en dat ging me goed af. Maar toch bleef ik de klassenassistent die niet als gelijkwaardig werd gezien. Zodoende ging ik naar de Pabo, maar toen ik daar in het laatste jaar voor een school een plan voor vernieuwend onderwijs maakte, stuitte dat op weerstand bij het gehele schoolteam. Ik stopte op de pabo en ging

Lees verder

Het interview

Het interview

Leerkracht, leermeester, onderwijskundig pedagoog. Het zijn allemaal de mensen die vroeger zelf het onderwijs ervaren hebben. Mensen die door ervaringen besmet raken met de liefde voor het vak. De liefde voor het vak vanwaar men kiest het leraarschap in te duiken. De liefde voor zingeving. Maar ben je dan ook automatisch een goede of excellente leerkracht?

Het was de vraag die mij vandaag tijdens een interview met een ‘leerkracht’ ter ore kwam. Niet zomaar iemand, maar een ‘leerkracht’ die het heeft over leermeesterschap. Een man die de complexiteit van het vak op essentiële onderwerpen weet te duiden. Ben je automatisch een goede leerkracht als je zelf onderwijs hebt genoten?

Lees verder

Lokale Educatieve Agenda

Lokale Educatieve Agenda

Op 26 juni was de ondertekening van de nieuwe Lokale Educatieve Agenda. Daarin staan drie ambities centraal: ‘leren doe je overal’, ‘het netwerk versterken’ en ‘kansrijk starten, een leven lang’. De middag werd vormgegeven door een De Wereld Draait Door-vorm: De Lea Draait Door, DLDD. Aan tafel bij ‘Matthijs’ werden verschillende gasten uitgenodigd die in gesprek gingen met tafeldame wethouder Jeugd, Marcelle Hendrickx. Zo ook directeur Jopie de Bruin van jenaplanbasisschool Jeanne d’Arc. Zij ging in gesprek over het samenwerken met verschillende organisaties in PACT-wijk Tilburg west. Zelf mocht ik een bijdrage leveren als columnist. Sidekick. Een beschouwing op de LEA, vanuit mijn ervaringen in het (speciaal) onderwijs en onze recente onderwijsreis:

Lees verder

Verwondering

Verwondering

Misschien is er wel niets mooier.
Dan de verwondering.
Van een kind.
De blijdschap bij een vondst.
De verbinding ermee.
De vragen.
Het willen weten.
Snappen.
Begrijpen.
Het enthousiasme.
En de ruimte nemen.
Om alle antwoorden te verzamelen.
Er taal aan te geven.

Met een rups zie ik haar vanaf het schoolplein de gang binnenlopen. De glimlach op haar gezicht, zo’n open en pure blik. Een ‘kijk, meneer’ er achteraan. Ja! Een rups. Caterpillar. En zei verwoordt de baby van de vlinder in het Arabisch.

Zij is niet van hier, thans nog een nieuwkomer.

Lees verder

Van horen zeggen

Van horen zeggen

Een telefoontje wordt doorverbonden. Enthousiast vertelt de ouder aan de andere kant van de lijn dat er verhuisd gaat worden. In de meivakantie. Dat het kind dan nog een aantal weken op een school ingeschreven dient te worden. Onderwijs volgt. Gemeld wordt dat de eindtoets al gemaakt is. Als de verbinding wordt verbroken en contact gezocht met de school van herkomst verloopt de overdracht warm, coöperatief en soepel!

Het enthousiasme heeft te maken met de persoonlijke situatie van de ouder. Dichter bij een sociaal netwerk. Onze school in de buurt van waar deze ouder gaat wonen. Eigenlijk is dat een andere school, maar de grootte van de achtste groep op de andere school maakt dat elkaar ondersteunen is wat overblijft. Nabij thuis onderwijs de insteek van de buurt.

Tot zover loopt alles op rolletjes…

Lees verder

Zorgvuldig over de schutting

Zorgvuldig over de schutting

#zondaggedachte

Een kennis vroeg mij van de week advies. De vader wist niet zo goed wat te doen, maar wist wel dat iets ergens wrong. Een beklemmend gevoel van spanning omdat het voor de man niet klopte… De vader werd na een aanmelding teruggebeld door de schoolleider die hem adviseerde op een andere school in de wijk te gaan kijken. Het voelde als weggestuurd worden.

Dat hij met zijn gezin gaat verhuizen was mij al eerder ter ore gekomen. Dat een school gezocht werd voor het kind ook. Dat er een rondleiding was geweest werd ooit al genoemd, samen met dat ze enthousiast waren. Dat de aanmelding had plaatsgevonden was het laatste dat ik had meegekregen. Tot van de week dus.

Tijdens het telefoongesprek met de vader was de schoolleider duidelijk. Er was contact geweest met de school uit de andere regio, en op basis van de informatie rondom gedrag en uitslagen van de niet-methodetoetsen (in de volksmond ‘cito’s’) was het voorstel om een andere school uit dezelfde wijk te gaan verkennen. Het verwarde de vader. Verwarren omdat

Lees verder

Een eerste stap naar over

Een eerste stap naar over

#zondaggedachte

Deze week kreeg ik te horen dat de verwijzing naar het speciaal basisonderwijs richting een akkoord zou gaan. Dat de sbo-school de verantwoordelijkheid van de leerling, die niet meer bij ons op school kan zijn en lijkt te passen, op zich neemt. En heel eerlijk, dat doet pijn!

Pijn. Niet voor mij persoonlijk maar omdat het ons als school niet is gelukt de onderwijsomgeving voor deze leerling passend te maken. Pijn omdat dit proces een jaar eerder al is ingezet, een jaar waarin ik geen invloed heb gehad. Een jaar waar achteraf veel over te zeggen is, en van te leren is. Een jaar waar het vertrouwen in onze school bij ouders daalde. Alle hoop naar die andere school verplaatste, terecht of niet. Wanneer het vertrouwen en geloof weg is, wordt verbinden trekken en betekent het scheiden van wegen.

En naast pijn ook gedachten.

Lees verder

Ieder kind wil leren

Ieder kind wil leren

#zondaggedachte

In een fuik belanden. Dat kan. Ook als leerling, zo blijkt. En dat in een fuik terechtkomen is naast frustrerend ook nog eens benauwend. Lijkt me. Bij Pim gebeurde het dus, zo las ik van de week. En in die fuik belanden gebeurde niet zomaar. De achttien jarige jongen, die vanuit een reguliere basisschool via een school voor voortgezet speciaal onderwijs weer terug naar een reguliere school zwom, had in het speciaal onderwijs geen tweede moderne taal gehad. En dat betekende voor hem niet opstromen naar het vwo. Een weeffout in het systeem zou het zijn. Misschien. Met dyslexie en een ‘autismesoort die problemen geeft met talen’ was het wel gelukt. Misschien. Maar wat zegt dát eigenlijk over weeffouten?

Lees verder

Veilig jezelf zijn

Veilig jezelf zijn

#zondaggedachte

Soms waait er wat door het ondewijsland. Iets dat dan (voor even) in de spotlight staat. Een lerarentekort. Een te laag salaris of noem het salariskloof. Een te hoge werkdruk. Een nieuw curriculum punt nu. Onderwerpen die complex en klaarblijkelijk moeilijk op te lossen zijn. Het blijft me bezighouden: onderwerpen die het meest prachtige beroep raken. Ons prachtige beroep, een zinvol & zingevend vak dat om meesterschap schreeuwt! Hard geraakt door (politieke) meningen, door vinden van en door roepen over. Roepen dat afleidt van waar het in de kern om draait, de inhoud. Want inhoud vraagt bezinning, om nuance, om tijd en ruimte en om een dialoog. Met elkaar en met hen die invloed hebben op deze processen.

Deze week stonden breuken en een ‘leraar’ die een leerling naar zijn nek greep centraal. Uitgelicht. Het eerste thema, breuken, kan ik eigenlijk vrij snel loslaten. Omdat ik weet dat iedere leerkracht

Lees verder

Weer meer kinderen naar het speciaal onderwijs

Weer meer kinderen naar het speciaal onderwijs

#zondaggedachte

Weer meer dan een jaar geleden. Omringd door wijze mensen zit ik aan grote ronde van tafels. In de aula van een scholengemeenschap luister ik naar de evaluatie door de directeur van een samenwerkingsverband. Hoor ik de directeur zeggen dat er een schooljaar eerder zevenenzeventig leerlingen zijn verwezen van het regulier onderwijs naar het speciaal onderwijs. Of het weer meer is ten opzichte van weer een schooljaar eerder weet ik niet. Op dat moment boeit het mij ook eigenlijk niet.

Percentages zijn helemaal niet interessant, zeker niet als het over en om kinderen gaat. Daarnaast kan iedere doorverwijzing een nieuwe ‘casus’ zijn. Een nieuwe mogelijkheid om lering te trekken. Het anders te doen. Voor hen, die weer meer kinderen. En is dat overigens niet precies waar onderwijs over gaat:

Lees verder