Visie
De Inclusieve School
Ronald Heidanus

De handdoek in de ring

Ergens voelde Eva dat Minke de handdoek in de ring aan het gooien was. Het was niet één incident dat haar tot die conclusie bracht, maar een opeenstapeling van kleine momenten die samen mogelijk een breekpunt vormden. Die ochtend begon onschuldig. Tim werd door zijn moeder naar school gebracht, net iets te laat. De dagstart was al begonnen, met de gebruikelijke routines: het welkom heten van de groep, een kort kringmoment, een check-in naar hoe iedereen zich voelde. Minke nam haar plek op een kruk naast het krijtbord en deed zoals altijd haar best om warmte en structuur te bieden.

Lees meer »
9 maart 2026 Geen reacties
Onderwijs
Ronald Heidanus

De schoffel in de grond: Vier concrete stappen voor inclusief onderwijs

Nederland koestert het beeld van een inclusieve en gelijke samenleving, waar ieder kind de kans krijgt zich optimaal te ontwikkelen. Toch vertelt de realiteit van ons onderwijssysteem een ander verhaal, een verhaal waarin diepgewortelde institutionele segregatie een sluimerend gif is dat elke poging tot werkelijke inclusie ondermijnt. De recente berichtgeving over ‘Geen passende lesmethodes in het speciaal onderwijs’, waarin 16-jarigen noodgedwongen uit groep 3-boeken leren, is niet zomaar een anekdote. Het is een pijnlijk duidelijk bewijs van hoe versnipperd ons onderwijslandschap en -systeem opereert, en hoe dit leidt tot ongelijkheid en onbenut potentieel. Institutionele segregatie manifesteert zich in het Nederlandse

Lees meer »
16 februari 2026 Geen reacties
Onderwijs
Ronald Heidanus

Geen passende methodes

Nederland koestert het beeld van een inclusieve en gelijke samenleving, waar ieder kind de kans krijgt zich optimaal te ontwikkelen. Toch vertelt de realiteit van ons onderwijssysteem een ander verhaal, een verhaal waarin diepgewortelde institutionele segregatie een sluimerend gif is dat elke poging tot werkelijke inclusie ondermijnt. De recente berichtgeving over ‘Geen passende lesmethodes in het speciaal onderwijs’, waarin 16-jarigen noodgedwongen uit groep 3-boeken leren, is niet zomaar een anekdote. Het is een pijnlijk duidelijk bewijs van hoe versnipperd ons onderwijslandschap en -systeem opereert, en hoe dit leidt tot ongelijkheid en onbenut potentieel. Institutionele segregatie manifesteert zich in het Nederlandse

Lees meer »
16 februari 2026 Geen reacties
De Inclusieve School
Ronald Heidanus

De gemeenschapsschool #3 Ondersteuning

De Barricade is een school met een hart, of dat probeert het tenminste te zijn. Toen Eva als nieuwe intern begeleider haar intrede deed in de levendige gangen, voelde ze meteen het potentieel van de school, maar ook een ietwat chaotische energie. Haar voorganger had een ondersteuningsteam (OT) opgetuigd dat, hoewel goedbedoeld en in lijn met hoe het bestuur dat toen wilde zien, opvallend op afstand van ‘de vloer’ opereerde. Communicatie verliep te allen tijde via de toenmalige IB’er, een filter die, zo merkte Eva al snel, zorgde voor een opstopping in het begeleiden van kinderen, ouders en leraren. Het

Lees meer »
26 januari 2026 Geen reacties
De Inclusiepedagoog
Ronald Heidanus

Geen protocol, een omgangsmanifest

Op De Barricade, daar waar elk verhaal telt, was er geen gedragsprotocol. In plaats daarvan lag er het Omgangsmanifest. Het was geen lijst met verboden en geboden, maar een levende leidraad, geboren uit diepgaande gesprekken over hoe ze, als gemeenschap en inclusief met elkaar wilden omgaan. Jarenlang had Eva gestreden tegen de verstikkende invloed van protocollen. Zij geloofde stellig, gevoed door haar liefde en begrip voor de pedagogiek, dat onderwijs fenomenologisch van aard is. “Geen enkel moment of situatie is hetzelfde,” herhaalde ze vaak, “en elk kind verdient een respons die past bij dat moment, niet bij een vooraf opgesteld

Lees meer »
11 januari 2026 Geen reacties
De Inclusieve School
Ronald Heidanus

De gemeenschapsschool #2 De peuter-kleutergroep

In de levendige gangen van basisschool De Barricade klopt een ander ritme. Deze school is niet louter een gebouw met klaslokalen, maar ademt als een soort levend organisme. Het is een hechte gemeenschap waar ieder kind, iedere leraar, iedere ouder en iedere (externe) professional een onmisbare cel vormt. De directeur had na jarenlange ervaringen op verschillende scholen, vanuit verschillende onderwijsconcepten, ervaren dat een goede start op school geen sinecure is. Steeds meer jonge kinderen zag hij met een ‘achterstand’ aan de kleuterschool beginnen. En hij gruwelde dat woord overigens, omdat het even paradoxaal als omstreden is: Het woord wekt volgens

Lees meer »
5 januari 2026 Geen reacties
De Inclusieve School
Ronald Heidanus

De knuppel of de handschoen

In de hedendaagse discussie over inclusief onderwijs hoor ik vaak krachtige en emotionele argumenten. Maar het is essentieel wanneer je inclusie in het onderwijs wilt begrijpen, om dit vanuit een abstract en feitelijk perspectief te beschouwen. Inclusie is niet alleen een moreel appèl, gericht op het zien van het potentieel van het kind en het bieden van evenwaardige kansen voor elk kind, maar de realiteit is complex en vraagt om een kritische blik. Gisteren las ik een tekst op LinkedIn, van een autoriteit op het gebied van gedragsproblemen. De schrijver wierp licht op de uitdagingen die leraren tegenkomen in hun

Lees meer »
21 december 2025 Geen reacties
Onderwijs
Ronald Heidanus

De nieuwe trend

Mijn oog viel deze week op drie verschillende berichten uit drie verschillende landen. Een eenzelfde boodschap verbond ze alle: ‘Het onderwijs faalt niet vanwege de leraren. Het faalt door wat er van hen verwacht wordt, namelijk dat zij vertrouwenspersonen, bemiddelaars, maatschappelijk werkers, sociaal werkers, verzorgers, wonderdoeners én dus ook leraar zijn. En waar tegelijkertijd vlekkeloze toetsresultaten verwacht worden!?’ Logisch dus dat kinderen een enorme spanning ervaren bij leraren, in een tijd waar vergelijken ook nog eens hoogtij viert en geduld een vergeten goed is. Deze spanning vertaalt zich in wat men als probleemgedrag kadert. En dat moet buiten de klas

Lees meer »
7 december 2025 Geen reacties
De Inclusieve School
Ronald Heidanus

De gemeenschapsschool #1 De Pedagogische Opdracht

In de levendige gangen van basisschool De Barricade klopt een ander ritme. Deze school is niet louter een gebouw met klaslokalen, maar ademt als een soort levend organisme. Het is een hechte gemeenschap waar ieder kind, iedere leraar, iedere ouder en iedere (externe) professional een onmisbare cel vormen. Eva, de intern begeleider had eerder jarenlang elders gezien hoe individuele problemen geïsoleerde frustraties konden veroorzaken, het gevoel van onmacht. Of zelfs collectieve handelingsverlegenheid. En het waren de handelingsplannen en later toelaatbaarheidsverklaringen die als een ziekte het gezonde gedrag en kwaliteiten van een kind ondermijnde. Ook de psychologen Rosenthal en Jacobson zouden

Lees meer »
10 november 2025 Geen reacties
De Inclusiepedagoog
Ronald Heidanus

Ieder kind is een verhaal

Ieder kind is een verhaal! En toch. Zelfs na mijn opleiding had ik nog geen idee. Voor de lerarenopleiding ontmoette ik Renée, een meisje van 14 jaar en meervoudig gehandicapt. Ze was blind en had het IQ van een pasgeboren baby. Ik moest (omdat ik stagiaire was) haar begeleiden, eten geven en haar verschonen. Ik weet nog dat ik een enorme weerstand voelde als 17-jarige puber. Zo’n kind kan toch geen contact maken? Dacht ik… LEES VERDER Na het afronden van de lerarenopleiding confronteerde Robert mij met iets waarvan ik dacht dat alleen ik dat wist: “U heeft écht een

Lees meer »
5 november 2025 Geen reacties
Laatste berichten
Categoriën
Bericht & Portfolio tags